Anna Zając Logopeda

Tu możesz zdiagnozować swoją pociechę

20 lutego

Dlaczego dwulatek, który nie mówi, powinien odwiedzić logopedę

19 lutego

Plakat projektu Rafała Wieliczko, grafika lubelskiego.

Przede wszystkim dlatego, że brak mowy u dwulatka to nie jest żadna norma! Kiedy słyszę od rodziców, że „to chłopiec, więc może jeszcze ma czas, bo u chłopców to zwykle później, bo jego tata też tak późno mówił... „wiem, że będzie ciężko przekonywać o słuszności moich argumentów. Na całe szczęście wielu moich rodziców jest uświadomionych, bo trafiają do mnie dzieci, które jeszcze nawet nie mają dwóch lat.

Absolutnie nie twierdzę, że takie dziecko nie ma czasu, by jeszcze uczyć się mowy, daleka jestem od straszenia czy dramatyzowania, ale jednak warto wcześniej zadbać o tak ważną dla naszego dziecka funkcję, jaką jest mowa. Bo dzięki temu nasze dziecko poznaje świat, może wyrazić swoje potrzeby i uczucia. Niemal każde dziecko ma potrzebę komunikowania się, ale nie wszystkie to potrafią. Dlatego w pewnym momencie po prostu trzeba im pomóc.
Jest jeszcze jeden ważny argument. Logopeda sprawdzi, czy nie ma dodatkowych czynników, które wpływają na opóźnienie mowy albo które mogą nabywanie mowy utrudnić: sprawność narządów artykulacyjnych, sposób poruszania się dziecka, chodzenia, siedzenia, umiejętności manualne, funkcje oralne: połykanie, ssanie, żucie i wiele, wiele innych. A w dalszej kolejności logopeda da wskazówki, jak pracować z dzieckiem. Bardzo często te wskazówki wystarczą. Na całe szczęście, większość rodziców dzwoni do mnie po kilku tygodniach od pierwszej wizyty i informuje o postępach dziecka. Ale, niestety, zdarzają się sytuacje, że kieruję dzieci na kolejne badania, bo przy okazji rodzic dowiaduje się, że znacznie powiększone są migdały, dziecko oddycha przez usta, wcale tak dobrze nie słyszy, jak rodzicom się wydawało i ma jeszcze inne problemy, które wymagają kolejnych badań albo konkretnej terapii. To oczywiście mniejszość, ale im wcześniejsza diagnoza, tym większe szanse na to, że uda nam się pewne rzeczy „naprawić”, naprowadzić na właściwy tor.
W kolejnym poście przedstawię listę poradni, do których można się z maluchem zgłosić.

Anna Zając Logopeda: Spostrzeżenia pierwsze. Co powinno nas zaniepokoić...

18 lutego

Dwujęzyczności ciąg dalszy. Wskazówki praktyczne

17 lutego

Dwujęzyczność

Dzieci dwujęzyczne - zadbaj o prawidłowy rozwój mowy dziecka

17 lutego

O dwujęzyczności mówi się już coraz więcej. Postaram się tym postem udzielić kilku podstawowych wskazówek rodzicom mieszkającym poza granicami Polski oraz rodzinom, które posługują się dwoma językami (np. tata Polak, mama obcokrajowiec). Specjaliści określają w takich przypadkach kilka sposobów porozumiewania się z dzieckiem i wprowadzania mu jednego i drugiego języka m.in w zależności na przykład od miejsca ( w domu w jednym języku, poza domem w innym) lub osoby (tata zawsze po polsku, mama Angielka tylko po angielsku). Ważne, by jedną ze strategii wybrać i konsekwentnie realizować.

Słuch fonematyczny u dziecka, czyli umiejętność rozróżniania poszczególnych głosek, rozwija się już w wieku ok. 7-9 miesięcy. Dziecko bardzo wcześnie wsłuchuje się w rytm mowy. W związku z tym już wtedy rozpoczyna się nabywanie języka. Dlatego bardzo ważne jest, by mówić do dziecka przede wszystkim poprawnie. Mama Polka, nawet jeśli mieszka od 10 lat w Anglii, nie będzie potrafiła tak czysto i płynnie mówić po angielsku jak rdzenni obywatele tego kraju, podobnie tata Anglik nie powie do dziecka poprawnie po polsku jak mama Polka. Dlatego rodzice powinni do dziecka mówić w swoim ojczystym języku. I wymagać odpowiedzi na pytanie w takim języku, w jakim pytanie zadali. W rozmowach między sobą rodzice przyjmują język, w którym najłatwiej im się komunikować i wymagają wówczas od dziecka rozmowy w takim samym języku.

Należy dziecku nazywać świat, wszystko dookoła i trzeba być cierpliwym.

W przypadku dziecka, które wychowuje się z rodzicami Polakami, w domu należy mówić po polsku. Zazwyczaj dzieci wychowywane poza granicami kraju, drugiego języka nabywają dopiero w przedszkolu. Wielu rodziców, którzy u mnie się pojawiają, pytają, czy posłać dziecko do przedszkola z obcym językiem. Podpowiadam, jeśli dziecko potrafi się adekwatnie do wieku porozumiewać po polsku, nie widzę przeszkód. Ale, jeśli rozwój mowy jest opóźnionym, dziecko ma poważny problem z porozumiewaniem się w jednym języku, wprowadzanie drugiego może być ryzykowne, a dla dziecka frustrujące. Należy także pamiętać, że rozwój mowy dziecka odbywa się do ok. 7 r.ż. Dlatego nawet jeśli drugi język będzie wprowadzony ok. 4 r.ż., dziecko ma szansę płynnie w tym języku porozumiewać się.
Trzeba też pamiętać, że dziecko, które rozpoczyna naukę w szkole z innym językiem niż język rodziców, musi umieć się w tym drugim języku porozumiewać. Ale języka drugiego uczy się od rodzimych użytkowników.